Authors/Ockham/Summa Logicae/Book III-3/Chapter 12 - Revision history

Ragnarr49 at 01:41, 26 April 2025

2025-04-26T01:41:29Z

← Older revision		Revision as of 20:41, 25 April 2025
Line 13:		Line 13:
	\|Post haec videndum est de consequentiis ex propositionibus diversorum modorum. Unde sciendum est primo quod illa de necessario semper infert illam de possibili, ita scilicet quod ambae sumantur in sensu compositionis vel ambae in sensu divisionis vel aequivalentes talibus.		\|Post haec videndum est de consequentiis ex propositionibus diversorum modorum. Unde sciendum est primo quod illa de necessario semper infert illam de possibili, ita scilicet quod ambae sumantur in sensu compositionis vel ambae in sensu divisionis vel aequivalentes talibus.

	\|After this we must consider the consequences of propositions of different modes. Wherefore it must first be known that a premise ~~of necessity~~ always implies ~~possibility~~, that is to say, that both are taken in the sense of composition, or both in the sense of division, or equivalent to such.		\|After this we must consider the consequences of propositions of different modes. Wherefore it must first be known that a premise de necessario always implies that de possibili, that is to say, that both are taken in the sense of composition, or both in the sense of division, or equivalent to such.

	\|- valign = top		\|- valign = top
Line 23:		Line 23:
	\|Secundo sciendum quod illa de necessario non infert illam de contingenti, modo contingentiae remanente affirmato, nec e converso, sed infert contradictoriam illius de contingenti; sicut bene sequitur `omnis homo de necessitate est animal, igitur non contingit omnem hominem esse animal'.		\|Secundo sciendum quod illa de necessario non infert illam de contingenti, modo contingentiae remanente affirmato, nec e converso, sed infert contradictoriam illius de contingenti; sicut bene sequitur `omnis homo de necessitate est animal, igitur non contingit omnem hominem esse animal'.

	\|Secondly, it must be known that a premise ~~of necessary~~ does not infer that ~~of contingency~~, with the mode of contingency remaining affirmed, nor vice versa, but it infers the contradictory of the premise ~~of contingency~~; as it follows well that 'every man is of necessity an animal, therefore it does not happen that every man is an animal'.		\|Secondly, it must be known that a premise de necessario does not infer that de contingenti, with the mode of contingency remaining affirmed, nor vice versa, but it infers the contradictory of the premise de contingenti; as it follows well that 'every man is of necessity an animal, therefore it does not happen that every man is an animal'.

	\|- valign = top		\|- valign = top
Line 33:		Line 33:
	\|Tertio sciendum quod illa de necessario infert contradictoriam illius de impossibili; sicut sequitur `omnis homo de necessitate est animal, igitur omnis homo non impossibiliter est animal'. Similiter bene sequitur `omnem hominem esse animal est necessarium, ergo non est impossibile omnem hominem esse animal'; sed e converso non sequitur.		\|Tertio sciendum quod illa de necessario infert contradictoriam illius de impossibili; sicut sequitur `omnis homo de necessitate est animal, igitur omnis homo non impossibiliter est animal'. Similiter bene sequitur `omnem hominem esse animal est necessarium, ergo non est impossibile omnem hominem esse animal'; sed e converso non sequitur.

	\|Thirdly, it must be known that a premise ~~of necessity~~ implies the contradiction of that ~~of impossibility~~; as it follows that 'every man is necessarily an animal, therefore every man is not impossibly an animal'. Similarly, it follows well that 'it is necessary for every man to be an animal, therefore it is not impossible for every man to be an animal'; but the reverse does not follow.		\|Thirdly, it must be known that a premise de necessario implies the contradiction of that de impossibili; as it follows that 'every man is necessarily an animal, therefore every man is not impossibly an animal'. Similarly, it follows well that 'it is necessary for every man to be an animal, therefore it is not impossible for every man to be an animal'; but the reverse does not follow.

	\|- valign = top		\|- valign = top
	\|Quarto sciendum quod multae propositiones de aliis modis inferunt illas de necessario et non e converso; sicut sequitur `omnem hominem esse risibilem est demonstrabile, igitur omnem hominem esse risibilem est necessarium'.		\|Quarto sciendum quod multae propositiones de aliis modis inferunt illas de necessario et non e converso; sicut sequitur `omnem hominem esse risibilem est demonstrabile, igitur omnem hominem esse risibilem est necessarium'.

	\|Fourthly, it must be known that many propositions about other modes infer ~~them of necessity~~ and not the other way around; as it follows, 'it is demonstrable that every man is laughable, therefore it is necessary that every man be laughable.'		\|Fourthly, it must be known that many propositions about other modes infer those de necessario and not the other way around; as it follows, 'it is demonstrable that every man is laughable, therefore it is necessary that every man be laughable.'

	\|- valign = top		\|- valign = top
	\|Aliquae autem inferuntur ex illis de necessario et non e converso; sicut sequitur `omnem hominem esse animal est necessarium, igitur omnem hominem esse animal est scibile', large accipiendo `scibile'.		\|Aliquae autem inferuntur ex illis de necessario et non e converso; sicut sequitur `omnem hominem esse animal est necessarium, igitur omnem hominem esse animal est scibile', large accipiendo `scibile'.

	\|Some, however, are inferred from those ~~of necessity~~ and not the other way around; as it follows, 'it is necessary for every man to be an animal, therefore it is knowable that every man is an animal', taking 'knowable' loosely.		\|Some, however, are inferred from those de necessario and not the other way around; as it follows, 'it is necessary for every man to be an animal, therefore it is knowable that every man is an animal', taking 'knowable' loosely.

	\|- valign = top		\|- valign = top
	\|Aliquae autem non inferuntur ex illis de necessario nec inferunt eas; sicut non sequitur omnem hominem esse animal est necessarium, igitur omnem hominem esse animal est evidenter notum a te', nec etiam sequitur e converso, ut patet.		\|Aliquae autem non inferuntur ex illis de necessario nec inferunt eas; sicut non sequitur omnem hominem esse animal est necessarium, igitur omnem hominem esse animal est evidenter notum a te', nec etiam sequitur e converso, ut patet.

	\|Some, however, are not inferred from ~~them of necessity~~, nor do they infer them; Just as it does not follow that 'every man is an animal is necessary, so it is evidently known to you that every man is an animal', nor does it follow the other way around, as is clear.		\|Some, however, are not inferred from those de necessario, nor do they infer them; Just as it does not follow that 'every man is an animal is necessary, so it is evidently known to you that every man is an animal', nor does it follow the other way around, as is clear.

	\|- valign = top		\|- valign = top
	\|Circa propositiones de possibili est notandum quod illa de possibili non infert illam de contingenti sed e converso. Bene enim sequitur `contingit Sortem esse album, igitur Sortes potest esse albus', et non e converso, quia non sequitur `possibile est Deum esse, igitur contingit Deum esse'.		\|Circa propositiones de possibili est notandum quod illa de possibili non infert illam de contingenti sed e converso. Bene enim sequitur `contingit Sortem esse album, igitur Sortes potest esse albus', et non e converso, quia non sequitur `possibile est Deum esse, igitur contingit Deum esse'.

	\|Regarding propositions ~~of possibility~~, it should be noted that those ~~of possibility~~ do not imply those ~~of contingency~~, but vice versa. For it follows well that 'it happens that Socrates is white, therefore Socrates can be white', and not the other way around, because it does not follow that 'it is possible that there is a God, therefore it happens that there is a God'.		\|Regarding propositions de possibili, it should be noted that those de possibili do not imply those de contingenti, but vice versa. For it follows well that 'it happens that Socrates is white, therefore Socrates can be white', and not the other way around, because it does not follow that 'it is possible that there is a God, therefore it happens that there is a God'.

	\|- valign = top		\|- valign = top
	\|Et non solum illa de contingenti infert unam de possibili sed etiam duas, scilicet affirmativam et negativam. Sed e converso non sequitur: non enim sequitur `homo potest esse Deus, igitur contingit hominem esse Deum'.		\|Et non solum illa de contingenti infert unam de possibili sed etiam duas, scilicet affirmativam et negativam. Sed e converso non sequitur: non enim sequitur `homo potest esse Deus, igitur contingit hominem esse Deum'.

	\|And not only the proposition ~~of contingency~~ infers one ~~of the possibility~~, but also two, namely the affirmative and the negative. But it does not follow the other way around: for it does not follow that 'A man can be God, therefore it happens that a man is God'.		\|And not only the proposition de contingenti infers one de possibili, but also two, namely the affirmative and the negative. But it does not follow the other way around: for it does not follow that 'A man can be God, therefore it happens that a man is God'.

	\|- valign = top		\|- valign = top
	\|Secundo notandum quod illa de possibili infert oppositum illius de impossibili; sicut sequitur `hominem currere est possibile, igitur hominem currere non est impossibile'; et e converso etiam sequitur {{p\|641}} `hominem currere non est impossibile, igitur hominem currere est possibile'.		\|Secundo notandum quod illa de possibili infert oppositum illius de impossibili; sicut sequitur `hominem currere est possibile, igitur hominem currere non est impossibile'; et e converso etiam sequitur {{p\|641}} `hominem currere non est impossibile, igitur hominem currere est possibile'.

	\|Secondly, it is to be noted that a proposition ~~of possibility~~ implies the opposite of a proposition ~~of impossibility~~; as it follows, 'it is possible for a man to run, therefore it is not impossible for a man to run'; and on the contrary it also follows 'it is not impossible for a man to run, therefore it is possible for a man to run'.		\|Secondly, it is to be noted that a proposition de possibili implies the opposite of a proposition de impossibili; as it follows, 'it is possible for a man to run, therefore it is not impossible for a man to run'; and on the contrary it also follows 'it is not impossible for a man to run, therefore it is possible for a man to run'.

	\|- valign = top		\|- valign = top
	\|Tertio notandum quod omnis propositio in qua ponitur aliquis modus qui non potest competere nisi propositioni verae, infert illam de possibili; sicut sequitur `omnem hominem esse animal est scitum, igitur omnem hominem esse animal est possibile'. Sed e converso non sequitur, nisi aliquando gratia materiae.		\|Tertio notandum quod omnis propositio in qua ponitur aliquis modus qui non potest competere nisi propositioni verae, infert illam de possibili; sicut sequitur `omnem hominem esse animal est scitum, igitur omnem hominem esse animal est possibile'. Sed e converso non sequitur, nisi aliquando gratia materiae.

	\|Thirdly, it is to be noted that every proposition in which some mode is placed which can only belong to a true proposition, implies ~~the~~ proposition ~~of possibility~~; as it follows that 'every man is known to be an animal, therefore it is possible for every man to be an animal'. But the reverse does not follow, except sometimes by thanks to the matter.		\|Thirdly, it is to be noted that every proposition in which some mode is placed which can only belong to a true proposition, implies a proposition de possibili; as it follows that 'every man is known to be an animal, therefore it is possible for every man to be an animal'. But the reverse does not follow, except sometimes by thanks to the matter.

	\|- valign = top		\|- valign = top
	\|Si autem talis modus possit competere propositioni falsae, tunc non infert illam de possibili, quamvis aliquando sequatur e converso. Unde non sequitur `intellectum non esse animam intellectivam est opinabile, igitur intellectum non esse animam intellectivam est possibile'; sed e converso bene sequitur, quia omne possibile est opinabile.		\|Si autem talis modus possit competere propositioni falsae, tunc non infert illam de possibili, quamvis aliquando sequatur e converso. Unde non sequitur `intellectum non esse animam intellectivam est opinabile, igitur intellectum non esse animam intellectivam est possibile'; sed e converso bene sequitur, quia omne possibile est opinabile.

	\|Now, if such a mode can correspond to a false proposition, then it does not infer a proposition ~~of possibility~~, although sometimes the converse follows. Hence it does not follow that 'it is conceivable that the intellect is not the intellectual soul, therefore it is possible that the intellect is not the intellectual soul'; but the converse follows well, because everything that is possible is conceivable.		\|Now, if such a mode can correspond to a false proposition, then it does not infer a proposition de possibili, although sometimes the converse follows. Hence it does not follow that 'it is conceivable that the intellect is not the intellectual soul, therefore it is possible that the intellect is not the intellectual soul'; but the converse follows well, because everything that is possible is conceivable.

	\|- valign = top		\|- valign = top
Line 98:		Line 98:
	\|{{p\|642}} Hic tamen advertendum est quod semper oportet quod ambae propositiones ex talibus propositionibus modalibus sint sumptae in sensu compositionis vel eis aequivalentes, vel quod ambae sumantur in sensu divisionis vel eis aequivalentes.		\|{{p\|642}} Hic tamen advertendum est quod semper oportet quod ambae propositiones ex talibus propositionibus modalibus sint sumptae in sensu compositionis vel eis aequivalentes, vel quod ambae sumantur in sensu divisionis vel eis aequivalentes.

	\|Here, however, it must be noted that both propositions must always be taken ~~from~~ such modal propositions in the sense of composition or equivalent to them, or that both be taken in the sense of division or equivalent to them.		\|Here, however, it must be noted that both propositions must always be taken of such modal propositions in the sense of composition or equivalent to them, or that both be taken in the sense of division or equivalent to them.

	\|- valign = top		\|- valign = top

Ragnarr49 at 21:06, 29 March 2025

2025-03-29T21:06:58Z

Show changes

Ragnarr49 at 00:33, 18 February 2025

2025-02-18T00:33:05Z

Show changes

Ragnarr49 at 00:06, 18 February 2025

2025-02-18T00:06:00Z

← Older revision		Revision as of 19:06, 17 February 2025
Line 8:		Line 8:
	\|CAP. 12. DE REGULIS PER QUAS TENENT CONSEQUENTIAE FACTAE EX PROPOSITIONIBUS DIVERSORUM MODORUM.		\|CAP. 12. DE REGULIS PER QUAS TENENT CONSEQUENTIAE FACTAE EX PROPOSITIONIBUS DIVERSORUM MODORUM.

	\|		\|Chapter 12. Of the rules by which the consequences hold that are made from propositions of different modes

	\|- valign = top		\|- valign = top

Edward Ockham at 11:57, 13 June 2015

2015-06-13T11:57:43Z

New page

{{Nextpage|[[../Chapter 11|Chapter 11]]|[[../Chapter 13|Chapter 13]]}}

{| border=1 cellpadding=10
!valign = top width=45%|Latin
!valign = top width=55%|English
|- valign = top
|CAP. 12. DE REGULIS PER QUAS TENENT CONSEQUENTIAE FACTAE EX PROPOSITIONIBUS DIVERSORUM MODORUM.

|

|- valign = top
|Post haec videndum est de consequentiis ex propositionibus diversorum modorum. Unde sciendum est primo quod illa de necessario semper infert illam de possibili, ita scilicet quod ambae sumantur in sensu compositionis vel ambae in sensu divisionis vel aequivalentes talibus.

|

|- valign = top
|Unde bene sequitur `omnem hominem esse animal est necessarium, ergo omnem hominem esse animal est possibile'. Similiter bene sequitur `omnis homo de necessitate est animal, igitur omnis homo potest esse animal'; sed e converso non sequitur, sicut non sequitur `omnis homo potest esse albus, igitur omnis homo de necessitate est albus'.

|

|- valign = top
|Secundo sciendum quod illa de necessario non infert illam de contingenti, modo contingentiae remanente affirmato, nec e converso, sed infert contradictoriam illius de contingenti; sicut bene sequitur `omnis homo de necessitate est animal, igitur non contingit omnem hominem esse animal'.

|

|- valign = top
|Similiter bene sequitur `omnem hominem esse animal est necessarium, igitur omnem hominem esse animal non est contingens'. {{p|640}} Sed non sequitur e converso; non enim sequitur `omnem hominem esse asinum non est contingens, igitur omnem hominem esse asinum est necessarium'; nec sequitur `non contingit Deum esse albedinem, igitur Deus de necessitate est albedo'.

|

|- valign = top
|Tertio sciendum quod illa de necessario infert contradictoriam illius de impossibili; sicut sequitur `omnis homo de necessitate est animal, igitur omnis homo non impossibiliter est animal'. Similiter bene sequitur `omnem hominem esse animal est necessarium, ergo non est impossibile omnem hominem esse animal'; sed e converso non sequitur.

|

|- valign = top
|Quarto sciendum quod multae propositiones de aliis modis inferunt illas de necessario et non e converso; sicut sequitur `omnem hominem esse risibilem est demonstrabile, igitur omnem hominem esse risibilem est necessarium'.

|

|- valign = top
|Aliquae autem inferuntur ex illis de necessario et non e converso; sicut sequitur `omnem hominem esse animal est necessarium, igitur omnem hominem esse animal est scibile', large accipiendo `scibile'.

|

|- valign = top
|Aliquae autem non inferuntur ex illis de necessario nec inferunt eas; sicut non sequitur omnem hominem esse animal est necessarium, igitur omnem hominem esse animal est evidenter notum a te', nec etiam sequitur e converso, ut patet.

|

|- valign = top
|Circa propositiones de possibili est notandum quod illa de possibili non infert illam de contingenti sed e converso. Bene enim sequitur `contingit Sortem esse album, igitur Sortes potest esse albus', et non e converso, quia non sequitur `possibile est Deum esse, igitur contingit Deum esse'.

|

|- valign = top
|Et non solum illa de contingenti infert unam de possibili sed etiam duas, scilicet affirmativam et negativam. Sed e converso non sequitur: non enim sequitur `homo potest esse Deus, igitur contingit hominem esse Deum'.

|

|- valign = top
|Secundo notandum quod illa de possibili infert oppositum illius de impossibili; sicut sequitur `hominem currere est possibile, igitur hominem currere non est impossibile'; et e converso etiam sequitur {{p|641}} `hominem currere non est impossibile, igitur hominem currere est possibile'.

|

|- valign = top
|Tertio notandum quod omnis propositio in qua ponitur aliquis modus qui non potest competere nisi propositioni verae, infert illam de possibili; sicut sequitur `omnem hominem esse animal est scitum, igitur omnem hominem esse animal est possibile'. Sed e converso non sequitur, nisi aliquando gratia materiae.

|

|- valign = top
|Si autem talis modus possit competere propositioni falsae, tunc non infert illam de possibili, quamvis aliquando sequatur e converso. Unde non sequitur `intellectum non esse animam intellectivam est opinabile, igitur intellectum non esse animam intellectivam est possibile'; sed e converso bene sequitur, quia omne possibile est opinabile.

|

|- valign = top
|Ad videndum autem quando tales consequentiae sunt bonae et quando non, videndum est quo modo tales modi se habent ad invicem secundum praedicationem: utrum videlicet tales propositiones sint verae vel falsae `omne necessarium est possibile'; `omnis propositio scita est propositio possibilis'; `omnis propositio demonstrata est propositio possibilis'; `omnis propositio credita est propositio possibilis'; `nulla propositio impossibilis est propositio possibilis'; `nulla propositio per se nota est propositio demonstrabilis'; `nulla propositio per se est propositio per accidens'; et sic de consimilibus.

|

|- valign = top
|Unde regulariter a propositione de uno modo ad propositionem de alio est semper bona consequentia quando modus consequentis praedicatur de modo antecedentis universaliter sumpto.

|

|- valign = top
|Similiter, numquam talis consequentia valet quando modus consequentis non praedicatur universaliter de modo antecedentis. Similiter, semper a propositione de uno modo ad propositionem de alio modo negato est bona consequentia quando modus consequentis universaliter removetur a modo antecedentis.

|

|- valign = top
|Unde ista consequentia est bona `omnem hominem currere est necessarium, igitur omnem hominem currere non est contingens', quia ista propositio est vera `nulla propositio necessaria est propositio contingens'.

|

|- valign = top
|{{p|642}} Hic tamen advertendum est quod semper oportet quod ambae propositiones ex talibus propositionibus modalibus sint sumptae in sensu compositionis vel eis aequivalentes, vel quod ambae sumantur in sensu divisionis vel eis aequivalentes.

|

|- valign = top
|Et ex istis potest elici quid dicendum est de consequentiis ex talibus propositionibus modalibus. Notandum quod omnes regulae supra positae de modalibus intelligendae sunt quando omnes termini supponunt personaliter et significative, quia si acciperentur materialiter vel simpliciter non tenerent praedictae regulae.

|

|- valign = top
|Ut autem habeatur completus tractatus de istis modalibus, dicendum est aliquid de aequipollentiis earum.

|

|}
==Notes==
{{reflist}}
[[Category:Untranslated]]